Islandia
Stolica: Reykjavik
Powierzchnia: 103 125 km²
Ludność: 306 tys. 600
Język: urzędowy – islandzki
Waluta: 1 korona islandzka (ISK) = 100 aurar
Główne miasta: Reykjavik, Kopavogur, Hafnarfjordhur, Akureyri, Gardbaer, Keflavik
Informacje o kraju
Republika Islandii jest państwem wyspiarskim leżącym w północnej części Oceanu Atlantyckiego, od północy oblewanym przez wody Morza Grenlandzkiego. Głównymi mieszkańcami wyspy są Islandczycy, będący potomkami Iroszkotów i Wikingów, do mniejszości należą Duńczycy, Szwedzi, Niemcy i Polacy. Islandia to kraj cudów, skoro miastami są już 300-osobowe osady. Ludzie żyją w zgodzie z naturą wykorzystując jej potencjał w codziennym życiu. Wszystko, co w przyrodzie intrygujące, a więc gejzery, wulkany, lodowce, gorące źródła możemy podziwiać w tym niezwykłym kraju jakim jest Islandia.
Warunki naturalne
Islandia powstała w wyniku aktywności wulkanicznej, obecnie posiada ok. 30 czynnych wulkanów, w tym Heklę, Askję i Katlę. Bardzo licznie występują także gorące źródła i gejzery, które nazwę swą wzięły właśnie od takiego islandzkiego źródła Geysir. Ok. 11% powierzchni Islandii zajmują lodowce, spośród których największy jest Vatnajokull. Dobrze rozwinięta jest linia brzegowa tworząc liczne zatoki i fiordy, w których skupione są osiedla mieszkańców. Klimat jest oceaniczny, nie tak ostry dzięki ciepłemu prądowi zatokowemu, zima jest raczej łagodna a lata chłodne. Położenie w okolicy koła podbiegunowego sprawia, że możemy tu doświadczyć białych nocy i obserwować zjawisko zorzy polarnej.
Komunikacja
Islandia nie posiada linii kolejowych, drogi kołowe przeznaczone są raczej dla samochodów terenowych i okresowo nie nadają się w ogóle do użytku, w górach popularny jest transport konny. Ważną rolę odgrywa transport morski oraz lotniczy, główny port lotniczy zlokalizowano w Keflaviku.
Tego nie możesz przegapić
Turyści przyjeżdżają głównie do Reykjaviku, miasto jest atrakcyjne samo w sobie a ponadto stanowi świetną bazę wypadową do pobliskich atrakcji turystycznych. Do zabytków miejskich zalicza się Muzeum Narodowe prezentujące m.in. zbiory z czasów Wikingów, nowoczesny kościół Hallgimskirkja wystylizowany na kształt wzgórza bazaltowej lawy, jezioro Tjornin z ratuszem na wyspie, Solfar – symbol miasta nawiązujący do łodzi Wikingów i rybiego szkieletu oraz obrotowa restauracja Perlan zbudowana nad zbiornikami z gorącą wodą. W pobliżu Keflaviku (na południowy zachód od Reykjaviku) znajduje się wspaniała atrakcja tego rejonu – Blue Lagoon – najpopularniejsze uzdrowisko i kąpielisko termalne Islandii. Kolejne niesamowite przyrodniczo zjawiska w pobliżu stolicy to Geysir, gdzie ścieżki turystyczne prowadzą wokół kolorowych sadzawek i bulgoczących bagienek, Strokkur – największe gejzery na wyspie, „złoty wodospad” Gullfos na rzece Hvita, wulkan Hekla, Lasy Thora – dolina o unikalnej szacie roślinnej oraz Thingvellir – cudna dolina z wodospadem, jeziorem i kościołem z „dzwonem Irlandii”.
Coraz bardziej popularne są także wycieczki na największy europejski lodowiec Vatnajokull z najwyższym w Islandii szczytem i lodowymi jaskiniami w Kverkfjollu. Równie niedostępne co kuszące wydają się być księżycowe krajobrazy wnętrza wyspy w okolicach góry Herdubreid czy jeziorek Vedivotn. Inspirujące są góry Dyngjufjoll z wąwozem Drekagil (kamienie unoszą się tu na powierzchni wody) i wulkanem Askja.
Klejnotem zachodniej Islandii jest wulkan Snaefellsjokull przykryty lodowcem. Zachwycają również jaskinie Hallmundarhraun, Glymur – najwyższy islandzki wodospad czy piękna plaża Sandvik. Zachodnie fiordy słyną z cudownych widoków i rezerwatu Hornstrandir chroniącego dzikie zwierzęta.
Atrakcją północy kraju jest Aureyn – malownicze miasto z ogrodem botanicznym. W pobliżu warto odwiedzić Husavik, gdzie możemy podziwiać wieloryby, morświny i delfiny, wyspę Grimsey przecinającą koło podbiegunowe, jezioro Myvath – ptasi raj o licznych formacjach wulkanicznych oraz wodospad Dettifoss – największy w Europie leżący w największym europejskim kanionie rzeki Jokulsa i choć trudno jest do niego dotrzeć, znakomite wrażenia zrekompensują nam niedogodności podróży.
To jest ważne
Przepisy wjazdowe i celne. Obywatele RP korzystają z prawa do swobodnego przepływu ludności w ramach UE/EOG. Z uwagi na przynależność Polski i Islandii do strefy Schengen zniesiono kontrolę dokumentów uprawniających do podróży na granicach lądowych i morskich. Stan ten nie zwalnia jednak obywateli polskich od obowiązku posiadania ważnego paszportu lub nowego dowodu osobistego, który na życzenie odpowiednich władz należy okazać. Obywatele polscy mogą pozostawać i pracować na Islandii bez zezwolenia do 3 miesięcy.
Islandia nie jest w pełni objęta unią celną, dlatego też obowiązują tu inne niż w Unii Europejskiej przepisy dotyczące wwozu towarów przez turystów.
1. Bez cła i innych podatków można wwieźć do Islandii oprócz rzeczy osobistych potrzebnych na czas podróży:
• żywność – do 3 kg, o wartości nie przekraczającej 18,5 tys. ISK
• napoje alkoholowe – 1 l mocnego alkoholu (o zawartości alkoholu powyżej 21%) i 1 l wina, lub 1 l mocnego alkoholu i 6 l piwa, lub 1,5 l wina i 6 l piwa, lub: 3 l wina (napoje alkoholowe mogą wwozić osoby, które ukończyły 20 rok życia)
• 200 szt. papierosów lub 250 g innych wyrobów tytoniowych (papierosy i wyroby tytoniowe mogą wwozić osoby, które ukończyły 18 rok życia).
2. Przedmioty, których wwóz jest zabroniony bez specjalnego zezwolenia:
• telefony i inne wyposażenie telekomunikacyjne (nie dotyczy to jednego używanego telefonu komórkowego GSM),
• sprzęt wędkarski, sprzęt oraz odzież do jazdy konnej (jeśli przedmioty te były używane poza terenem Islandii, można je wwieźć pod warunkiem przedstawienia organom celnym zaświadczenia upoważnionych służb weterynaryjnych innych państw o wykonanej dezynfekcji; przedmioty te można poddać dezynfekcji przy wjeździe do Islandii na koszt właściciela),
• broń i amunicja (o ile samo wwożenie tego typu przedmiotów jest dozwolone, to podlega zgodzie komendanta policji. Posiadacz europejskiego pozwolenia na broń, może jednak bez odrębnego pozwolenia wwieźć broń wyszczególnioną w posiadanym dokumencie, o ile planowany pobyt w Islandii nie przekracza trzech miesięcy,
• zwierzęta domowe (wwóz jest możliwy na podstawie zezwolenia wydanego przez Ministerstwo Rolnictwa Republiki Islandii pod warunkiem odbycia kwarantanny),
• lekarstwa (niewielka ilość lekarstw niezbędnych na czas pobytu, maksimum na 100 dni, jest dozwolona; funkcjonariusz służby celnej ma prawo zażądać okazania świadectwa lekarskiego),
• kwiaty, nasiona i inne rośliny (bez zezwolenia można wwieźć np. bukiet kwiatów zawierający maksimum 25 szt.).
3. Przedmioty, których wwóz jest zabroniony:
• narkotyki i środki odurzające,
• tytoń do żucia i tabaka,
• surowe produkty żywnościowe (np. surowe mięso i wędliny, nieprzegotowane mleko, surowe jaja itp.; zakaz dotyczy również suszonego, wędzonego, solonego mięsa i innych suszonych produktów żywnościowych)
• różnego rodzaju broń (sztylety o ostrzu przekraczającym długość 12 cm, noże i sztylety sprężynowe, kastety, pałki, kajdanki itp.).
Obowiązkiem turysty jest zgłoszenie służbom celnym przedmiotów, których wwóz objęty jest zakazem. Nie ma limitu wartościowego wwożonej gotówki, o ile wwożąca lub wywożąca ją osoba jest jej prawowitym właścicielem i w razie wątpliwości ze strony służb celnych może udowodnić tytuł własności. Osoba wjeżdżająca do Islandii lub opuszczająca ten kraj jest obowiązana zgłosić służbom celnym posiadane środki finansowe w gotówce przekraczające równowartość 15 tys. EUR.
Można uzyskać zwrot podatku VAT za zakupione w wyznaczonych sklepach towary przeznaczone do użytku poza granicami Islandii. Podstawą do ubiegania się o zwrot VAT przy wyjeździe z Islandii jest wydany przez sklep specjalny druk Tax free, dowód zapłaty za towar, okazanie zakupionych przedmiotów w stanie nienaruszonym w zaplombowanym przez obsługę sklepu opakowaniu oraz dokument podróży.
Szczegółowe informacje znajdują się na stronie internetowej Urzędu Celnego: www.tollur.is.
Służba zdrowia. W Islandii nie ma zagrożeń sanitarno-epidemiologicznych. Szczepienia przed przyjazdem nie są obowiązkowe. Obywatele RP objęci systemem ubezpieczenia (NFZ) w kraju mają zagwarantowany dostęp do pomocy medycznej na terenie Islandii w nagłych przypadkach na takich samych zasadach jak osoby objęte islandzkim systemem ubezpieczenia zdrowotnego – po okazaniu Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ). EKUZ uprawnia tylko do korzystania z podstawowych usług medycznych, dlatego wyjeżdżającym do Islandii zaleca się wykupienie dodatkowych ubezpieczeń, które w razie konieczności pokryją koszty leczenia w szerszym zakresie, ew. następstwa nieszczęśliwych wypadków oraz transport chorego do kraju.
Kierowcy. Podczas pobytu o charakterze turystycznym honorowane jest polskie prawo jazdy (maksymalnie przez 6 miesięcy). Obowiązkowe jest używanie świateł mijania przez cały rok i używanie pasów bezpieczeństwa na wszystkich siedzeniach pojazdu. Dzieci (dotyczy to również niemowląt) przewożone są w specjalnych fotelikach. W okresie zimowym bezwzględnie wymagane są opony zimowe. Dopuszczalna prędkość na obszarze zabudowanym wynosi 50 km/godz., 80 km/godz. na drogach o utwardzonej nawierzchni poza obszarem zabudowanym i 90 km/godz. na drogach asfaltowych poza obszarem zabudowanym. Islandzkie prawo zabrania jazdy samochodem poza wyznaczonymi drogami. Należy pamiętać o surowości klimatu, bardzo dużych odległościach między obszarami zamieszkanymi oraz gwałtownych zmianach warunków atmosferycznych niezależnie od pory roku. W Islandii jest wiele dróg nie utwardzonych, szutrowych, często są one bardzo wąskie (na szerokość jednego samochodu), dotyczy to również mostów. Zalecana jest więc daleko idąca ostrożność podczas jazdy samochodem. Drogi w górach w środkowej części Islandii mają nawierzchnię szutrową, nieutwardzoną. Wiele dróg w górach jest otwarta tylko w okresie letnim. Do poruszania się po nich niezbędny jest samochód z napędem na cztery koła. Zalecana jest jazda w grupach (dwa, trzy samochody). Przed planowaną podróżą samochodem w rejonach górskich należy zapoznać się z informacją o stanie dróg na stronie internetowej Urzędu Drogowego: (www.vegagerdin.is/english/). Obowiązują wysokie mandaty za przekroczenie prędkości oraz tzw. jazdę “off-road” poza wyznaczonymi miejscami.
Warto wiedzieć
- Islandia jest krajem o niezwykle czystej wodzie. Można pić wodę zimną z kranów bez przegotowania.
- Działa zintegrowany system alarmowy policji, pogotowia ratunkowego i straży pożarnej. Numer telefonu – 112.
- Aktualne informacje o warunkach życia na Islandii w języku polskim mozna znaleźć na stronie www.mcc.is,
- Przy wymianie waluty urzędnik bankowy ma prawo poprosić o okazanie dokumentu tożsamości. O taki dokument może być również poproszona osoba dokonująca płatności kartą płatniczą lub kredytową wydaną poza Skandynawią. Na Islandii powszechne są płatności kartami płatniczymi lub kredytowymi.
- W związku z kryzysem gospodarczym, który nadszedł w drugiej połowie roku, dużym wahaniom podlegają kursy islandzkiej korony. Dokonując transakcji należy zwrócić uwagę na aktualny kurs miejscowej waluty. Zawieszone do odwołania zostało wykonywanie usług finansowych za pośrednictwem Western Union i Money Gram. Wprowadzono ograniczenia w obrocie walutami.
- Na stronie internetowej islandzkiego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych www.tr.is pobrać można broszurę w języku polskim „Witamy w Islandii – informacje o systemie ubezpieczeń społecznych”. Na stronie www.eures.is zamieszczona jest broszura w języku polskim „Życie i praca w Islandii – informacje dla obywateli UE/EOG zainteresowanych podjęciem pracy w Islandii”.
- W Centrum Międzynarodowym Alþjóðahús przy ulicy Laugavegur 37 w centrum Reykjaviku można otrzymać informacje prawne, socjalne czy kulturalne w języku polskim (telefon: 00354 530 93 00, www.ahus.is).
- Znajomość języka angielskiego na terenie Islandii jest powszechna.
Polskie placówki
Ambasador RP w Oslo (Norwegia) akredytowany jest również w Republice Islandii.
Konsulat Generalny RP w Reykjaviku
Skulatun 2, 105 Reykjavik
tel.: (00-354) 520 50 50
fax: (00-354) 511 11 20
e-mail: reykjavik.kg.sekretariat@msz.gov.pl
Konsul Honorowy, Fridrik Gunnarsson (jęz.: islandzki, angielski, norweski)
Solbraut 18, 170 Seltjarnarnes, Iceland
tel.: (00-354) 561-17-61
fax: (00-354) 580-53-00
e-mail: fridrikgunn@simnet.is